Görmemenin Sessiz Hırsızı: Glokoma Karşı Önleminizi Alın

Göz sağlığına dikkat etmek, sağlık kontrollerini aksatmamak hayat kalitesini artırır. Glokom göz hastalıklarından biridir ve görme yeteneğinin kaybına yol açabilir. Glokom, genelde belirtiler ortaya çıkmadan önce sessiz bir şekilde ilerlemektedir. Göz tansiyonu olarak da bilinen glokom, göz içi basıncının yüksek olması nedeniyle görme sinirinin zarar görmesi sonucu oluşur.

Glokomun belirtileri arasında bulanık görme, renklerde solukluk, ışık halkalarının çevresinde haleler veya ışıltılar bulunur. Bu belirtilere ek olarak, baş ağrısı, gözde şişlik veya ağrı, gözde kızarıklık ve bulanık görme de görülebilir. Fakat, glokom ilerlemiş bir seviyeye ulaşana kadar belirtiler görülmeyebilir. Bu nedenle, glokom teşhisi için düzenli göz muayeneleri önemlidir.

Glokom, incelenen gözdeki görme siniri ve kan damarlarına bakarak kolaylıkla teşhis edilebilir. Bunun yanı sıra, göz içi basıncını ve görüş alanını ölçen testler de teşhis sürecinde uygulanabilir.

Göz doktorunuzun önerileri doğrultusunda uygun tedavi yöntemi ve ilaç kullanımı ile glokom kontrol altına alınabilir. Ancak, göz tansiyonu yüksek olan bireylerin hayat tarzında yapacakları değişiklikler de glokom riskini azaltacaktır.

Glokomun Nedenleri

Glokom, gözdeki optik sinirlerin hasar görmesiyle sonuçlanan bir hastalıktır. Bu hasar, genellikle göz içi basıncındaki artıştan kaynaklanır. Bununla birlikte, glokomun tam olarak neden geliştiği henüz tam anlamıyla bilinmemektedir. Ancak risk faktörleri arasında yaş, ailevi yatkınlık, yüksek göz içi basıncı, miyopi, diyabet, hipertansiyon ve düşük tansiyon yer almaktadır.

Göz içi basıncındaki artış, glokomun temel nedeni olarak kabul edilir. Bu artış, genellikle göz sıvısının drenaj sistemi tarafından emilemediği durumlarda meydana gelir. Göz içinde biriken sıvı, optik sinirlerin zarar görmesine neden olur. Bununla birlikte, göz içi basıncındaki artışın nedeni tam olarak bilinmemektedir.

Aynı zamanda, glokomun belirli bir türü olan primar açılık glokomu, ailevi yatkınlıktan kaynaklanabilir. Ailesinde glokom olan kişiler, hastalığa yakalanma riski daha yüksek olduğu için düzenli göz muayenelerine gitmelidir.

Diğer risk faktörleri arasında yaş, göz travması, göz enfeksiyonları, miyopi, uzun süreli kortikosteroid kullanımı ve göz tansiyonunu arttıran birincil açık açı glokomu gibi diğer faktörler yer almaktadır. Bu nedenle, glokom riski olan kişiler, düzenli göz muayeneleri yaptırmalı ve yaşam tarzlarını değiştirerek önlemler almalıdır.

Göz İçi Basıncı Artışı

Glokom, göz içi basıncındaki artış nedeniyle optik sinire zarar veren bir göz hastalığıdır. Göz damarlarının kan dolaşımındaki sorunlar, göz içi sıvı drenajındaki problemler, aşırı göz içi sıvı üretimi ve tıkanıklıklar, göz içi basıncını artırabilir.

Göz ile ilgili bir kaza veya travma yaşanması, bazı tıbbi tedaviler veya göz enfeksiyonları da göz içi basıncındaki artışın sebepleri arasındadır. Yüksek göz içi basıncı görülebilen kişilerde genellikle göz ağrısı, bulanık görüş, ışığa karşı hassasiyet, renklerde farklılık, kızarıklık ve baş ağrısı gibi belirtiler görülür.

  • Göz içi basıncındaki artışın etkileri şu şekildedir:
  • Optik sinir hasarı ve körlük
  • Kalıcı görme kaybı
  • Gök mavisi halelerinin görünmesi
  • İktidarsızlık
  • Katarakt ve diğer göz sorunlarına yol açabilir.

Primar ve Sekonder Glokom

Primar Glokom genellikle göz içi basıncının yüksek olması sonucu meydana gelir. Kalıtsal bir hastalık olduğu için ailevi yatkınlık da etkili olabilir. Sekonder glokomda ise başka bir hastalığın veya durumun (beyaz renkli iris, göz enfeksiyonu veya yaralanmalar gibi) neden olduğu göz içi basıncı artışı görülür. Tedavi yöntemleri genellikle göz damlaları ve ameliyattır.

Kronik Açılık Glokomu

Kronik açılık glokomu, göz içi sıvısının humor akımıyla dışarı akamaması sonucu oluşan bir tür glokomdur. Bu durum, göz tansiyonunda yükselmeye ve görme alanı kaybına neden olabilir. Kronik açılık glokomunun belirtileri arasında gözde ağrı, baş ağrısı, bulanık görme ve ışık halkaları yer alabilir. Risk faktörleri arasında yaş, ailevi öykü ve miyopi yer almaktadır. Kronik açılık glokomunun tedavisi göz damlaları, lazer tedavisi ve/veya cerrahi müdahale ile yapılabilir.

Aile ve Yaş Faktörleri

Glokomun oluşmasında ailevi yatkınlığın yanı sıra yaş da önemli bir faktördür. 40 yaşından sonra glokom riski artar. Ayrıca, akrabalarda glokom varlığı, glokom gelişme olasılığını artırır. Eğer ailenizde glokom varsa düzenli göz kontrolü yapmak önemlidir.

Glokom Tedavisi

Glokom tedavisi, hastalığın türüne ve hastanın durumuna göre değişiklik göstermektedir.İlk etapta doktorlar, göz damlaları kullanarak göz içi basınçlarını azaltmaya çalışır.Eğer bu tedavi yöntemi yeterli gelmezse, lazer tedavisi ya da glokom ameliyatı yapılabilir.

Glokom ilaçları arasında beta blokerler, prostoglandinler, alfa agonistleri ve karbonik anhidraz inhibitörleri bulunmaktadır. Bu ilaçlar, göz içi basıncını azaltmak için kullanılır.

Lazer tedavisi, göz içi sıvısının daha fazla drene edilmesini sağlamaya yardımcı olarak göz içi basıncını azaltmak için kullanılmaktadır. Glokom ameliyatı ise, göz içi basıncını azaltmak için gözün ön kısmındaki dokuların cerrahi olarak açılmasını veya çıkarılmasını içermektedir.

Bazı hastalarda, birden fazla tedavi yöntemi gerekebilir. Bu nedenle, tedavi planı her bir hastanın özel durumu için belirlenir.

Göz Damlası Tedavisi

Glokom tedavisinde kullanılan göz damlaları, göz içindeki basıncı azaltarak hastalığın ilerlemesini önlemede etkilidir. Bu tedavi yöntemi uzun süreli kullanılabilir ve göz damlasının tipi ve kullanım sıklığı hastanın durumuna ve hastalığın evresine göre doktorunuz tarafından belirlenir.

  • Prostaglandin Analogları: Göz damlası tedavisi için en sık kullanılan ilaç türüdür. Göz içindeki sıvı miktarını azaltarak basıncı düşürürler.
  • Beta Blokerler: Kalp krizi veya yüksek tansiyon tedavisi için de kullanılan bu ilaçlar, göz damlası şeklinde de kullanılarak göz içi basıncını düşürürler.
  • Alfa-2 Agonistler: Diğer ilaçlara yanıt vermeyen hastalarda kullanılır. Göz içi basıncını azaltan bu ilaçlar, nadiren yan etkilere sahiptir.
  • Karbonik Anhidraz İnhibitörleri: Göz damlası şeklinde kullanılan bu ilaçlar, göz içindeki sıvı miktarını azaltır ve göz içi basıncını düşürür.

Göz damlası tedavisi, tedaviye yanıt vermeyen hastalarda cerrahi tedavi seçeneği de sunulabilir.

Ameliyat Seçenekleri

Glokomun tedavisinde ilaçlar yeterli olmayabilir. Bu durumlarda ameliyat seçeneği uygulanabilir. Sigmiodoskopi veya trabekülektomi gibi farklı ameliyat yöntemleri bulunmaktadır. Ancak, her ameliyat seçeneğinin farklı riskleri vardır. Örneğin, trabekülektomi ameliyatı sonrasında enfeksiyon, göz içi basınç problemleri ve görme kaybı riski oluşabilir. Bu nedenle, ameliyat kararının verilmeden önce doktorla detaylı bir görüşme yapılması gerekmektedir.

Glokomun Önlenmesi

Glokom, önlenebilir bir göz hastalığıdır. Önleme için yüksek riskli kişilerin düzenli kontroller yaptırması, sağlıklı beslenme, egzersiz yapma, stresten uzak durma ve göz sağlığına özen göstermeleri önemlidir.

Ayrıca, sigara kullanımı glokom riskini artırır, bu nedenle sigarayı bırakmak da önemli bir adımdır. Göz yorgunluğunu önlemek için gözlüklerinizi düzenli olarak güncelleyin ve uzun süreli bilgisayar kullanımından kaçının.

Gözlerimize gerekli vitamin ve mineralleri sağlamak için zengin besinler tüketmeye özen gösterin. Vitamin C, E, beta-karoten, çinko ve selenyum, göz sağlığını desteklemeye yardımcı olabilir. Kabak, havuç, ıspanak, somon ve ceviz, bu vitamin ve mineralleri içeren besinlerdir.

Ek olarak, aloevera gibi bazı bitkilerin göz sağlığı için faydalı olduğu düşünülmektedir. Doktorunuza danışarak bu tür alternatif tedavileri de deneyebilirsiniz.

Düzenli Göz Kontrolleri

Glokom, yavaş yavaş oluştuğu için erken teşhis edilemez. Bu nedenle düzenli olarak göz muayenesi yapmak, glokomun erken teşhisi için oldukça önemlidir. Yetişkinlerin yılda bir kez, 40 yaşından sonra ise yılda iki kez göz muayenesi yaptırmaları önerilir. Ailevi yatkınlığı olanların ise daha sık kontrollere gitmeleri gerekmektedir. Göz muayenesi sırasında göz içi basıncı ölçülür ve görme alanı testi yapılır. Erken teşhis sayesinde glokom tedavi edilebilir ve ilerlemesi önlenebilir.

Düzenli Egzersiz ve Sağlıklı Beslenme

Glokom hastalığına karşı önlem almanın en önemli yollarından biri sağlıklı bir yaşam tarzı benimsemektir. Düzenli egzersiz ve sağlıklı beslenme, hem göz sağlığını hem de genel sağlığı koruyacaktır.

  • Egzersiz, göz içi basıncını düşürmeye yardımcı olur. Yürüyüş, koşu ve yüzme gibi aerobik egzersizlerle kalp-damar sağlığı da desteklenebilir.
  • Konuyla ilgili araştırmalar, yeşil yapraklı sebzelerin göz sağlığı için önemli olduğunu ortaya koyuyor. Ispanak, brokoli ve lahana, glokomun riskini azaltabilir.
  • Omega-3 yağ asitleri de göz sağlığı için önemlidir. Somon, ton balığı ve ceviz gibi gıdalar, glokomun önlenmesine yardımcı olur.
  • Alkol ve sigara gibi kötü alışkanlıkların bırakılması, glokom hastalığının gelişmesini engelleyebilir.

Günlük yaşamda küçük değişiklikler yaparak bile sağlıklı bir yaşam tarzı benimsenebilir. Asansör yerine merdivenleri kullanmak, yürüyüş yapmak veya bisiklete binmek gibi basit aktiviteler bile egzersiz ihtiyacını karşılayabilir.

Yorum yapın